Eger Em Ne Kurd Bin, Em ê Çi Bin?

Kawa Ahengerî, Rêveberê Tora Dengê Zagros, di vîdeoyek nû de ku li ser medyaya civakî belav bûye, li ser nasnameya Kurdî û rewşa zehmet a gelê Kurd ku bi salan e tê de dijî, pirseke bingehîn û giran derxist pêş. Vîdeoya hanê bi dîmenên balkêş ên çand û dîroka Kurdistanê dest pê dike û li ser metirsiyên jiyana Kurdan disekine.

Dîmenên Dewlemendiya Kurdî û Metirsiya Li Ser Wê

Vîdeoyek bi muzîka gelêrî ya Kurdî dest pê dike, ku tê de dîmenên huner, dîrok, xweza, nasname û esaleta Kurdistanê bi lez derbas dibin. Muzîkjenên bi kincên kevneşopî, dîlanên Kurdî, mirovên kal bi amûrên muzîkê, û dîmenên mîmarî û sirûştî yên kevnar ên herêmê (wekî Neqşê Rostem, şêrê Hemedanê, keleha Felek-ûl-Eflak, mala Borûcerdî, gundên Hewramanê, şikeftên qeşayê, û xalîçeyên destan), dewlemendiya çand û xwezaya Kurdistanî nîşan didin. Ev dîmen, di heman demê de, dibin paşxaneya nîqaşeke kûr li ser hebûn û nasnameya Kurdî ya di bin zextê de.

Pirsa Bingehîn: Kurdbûn û Sedemên Zehmetiyê

Kawa Ahengerî di axaftina xwe de bal kişand ser rewşa zehmet a ku gelê Kurd pê re rû bi rû maye. Ahengerî tekez kir ku Kurdbûn, di dirêjahiya dîrokê de, bûye sedema şer, kuştin û zilmê û anî ziman ku ev ne cara yekem e ku Kurd rastî çewisandinê tên; di sedan salan de, Kurd rastî qirkirin, kuştinên komkujî, îdamkirin, û talankirina serwetên xwezayî yên welatê xwe hatine.

Binpêkirinên Mafan û Biçûkxistina Çandê

Rêveberê Dengê Zagros behsa gelek aliyên van zordariyan kir: "Ev ne sala yekem e ku nefta me, gaza me, zêrê me, ava me tê dizîn. Bi hezaran mirovên me tên kuştin. Çalakvanên me yên sivîl, siyasî û parêzvanên jîngehê tên zindanîkirin û îdamkirin." Wî her wiha destnîşan kir ku zimanê Kurdî tê biçûkxistin, cil û bergên kevneşopî yên Kurdî rastî heqaretê tên û mirovên ji ber li xwe kirina van kincan tên girtin û zindanîkirin. Ev hemû nîşan dide ku li gorî wî, Kurdbûn bûye barê herî giran ê li ser milên gelê Kurd.

Kurdbûn: Hêza Berxwedanê û Pêwîstiya Bersivê

Ahengerî pirseke giran derxist pêş: "Madem Kurdbûn bûye sedema hemû van nebaşiyan, gelo eger em ne Kurd bin, em ê çi bin?" Wî tekez kir ku ev rewş ne tenê ji bo çend rojan an salan e, lê di dîroka dirêj a gelê Kurd de berdewam e. Ahengerî diyar kir ku Kurdistan welatek dewlemend e bi neft, gaz, zêr û avê, û Kurdbûn ne tenê nirxek çandî ye, lê di heman demê de serçaveyek mezin a hêzê ye.

Berawirdkirina bi Neteweyên Din re: Peyama Nasnameyê

Di axaftina xwe de, Ahengerî vê rewşa Kurdan bi neteweyên din re da ber hev. Wî got ku ti neteweyek din a cîhanê (wekî Fars, Ereb, Tirk, Japonî, Almanî, Fransî, Malezyayî) nikare bibêje ez ne Fars im, ne Ereb im, ne Tirk im. Her neteweyek li ser nasnameya xwe disekine, ji bo wê şer dike û jê re pîroz e. Ahengerî got: "Fars nikare bibêje ez ne Fars im, Ereb nikare bibêje ez ne Ereb im, Tirk nikare bibêje ez ne Tirk im,". Herwiha diyar kir ku ev neteweyên din, di çarçoveya sînorên xwe yên siyasî de, xwe neçar nabînin ku ji nasnameya xwe îstifa bikin.

Banga Ji bo Hebûn û Hêza Kurdî

Li gorî Ahengerî, bersiva vê pirsa krîtîk ne li ba Kurdan e, lê li ba wan kesên ku Kurdan zordest dikin û nasnameya wan biçûk dikin e. Wî got, Kurd ne xaka kesekî dagir kirine û ne jî serwetên tu kesî talan kirine. Ew tenê ji bo hebûn û nasnameya xwe şer dikin. Wî tekez kir ku "Kurdbûna min û ya te, ji bo kesên din sedemê şer e."

Helwesta Berxwedêr: Divê Em Çi Bibin?

Ahengerî ji bo Kurdan banga helwesteke berxwedêr kir: "Gelo eger em qebûl bikin ku em ne Kurd bin, em ê bibin çi?" Wî tekez kir ku eger em bixwazin wekî mirovên azad û bextewar bijîn, divê em bibin xwedî îrade û bi biryar li ser Kurdbûna xwe bisekinin. Wî got ku heta ku Kurd vê biryarê nedin, ew ê her dem di nava zulm û çewisandinê de bimînin.

Çareserî: Guhertina Hevjîriya Hêzê

Ahengerî ragihand ku çareseriya vê rewşê di guhertina "hevjîriya hêzê" de ye. Wî diyar kir ku ewê di vîdeoyên paşîn de hîn zêdetir li ser vê mijarê raweste û çawa gelê Kurd dikare bi zanîn û îradeya xwe vê hejmûnê biguherîne.

Kawa Ahengerî axaftina xwe bi hêviyekê bi dawî kir û bang li her Kurdekî kir ku ji bo hebûn û nasnameya xwe têkoşînê bike, û got: "Kurdbûn ne şaşî ye, ne jî Kurdistan bûna we şaşî ye." Wî bi hêvî û silavên germ, xatir ji temaşevanên xwe xwest.